विश्वका प्रमुख वैज्ञानिकहरू

⭓ आर्किमिडिज  (Archimedes) -


🠞इसापूर्व २८७ मा सिसिलियामा जन्मेका थियो । 

🠞मृत्यु ७५ वर्षको उमेरमा इसापूर्व २१२ मा सिसिलियामाभएको थियो। 

🠞इसापूर्व २८७ मा सिसिलियामा जन्मेका आर्किमिडिजको द्रवहरूको उछालसम्बन्धी नियमको प्रणेता ग्रीक वैज्ञानिक । 

🠞यिनको सिद्धान्तलाई 'आर्किमिडिजको सिद्धान्त' भनिन्छ।

🠞यिनले 'लिभरको सिद्धान्त' ‘आपेक्षित घनत्वको सिद्धान्त' 'आर्किमिडिज पेंज सिद्धान्त' को प्रतिपादन गरेका थिए। 'Give me a place to stand on and I will move the earth' यिनको प्रसिद्ध भनाई हो।

⭓ अल्वर्ट आइन्स्टाइन (Albert Einstein) -


🠞
यिनको जन्म सन् १८७९ मार्चमा जर्मनीको उल्म भन्ने ठाउँमा 
भएको थियो 
🠞मृत्यु ७६ वर्षको उमेरमा सन् १९५५ को अप्रिल १८ मा न्यू जर्सी राज्यको प्रिन्स्टन (USA) भन्ने ठाउँमा भएको थियो। 
🠞जर्मनीमा जन्मेका विश्वविख्यात वैज्ञानिक आइन्स्टाइन हिटलरको यहुदी मुक्त समाज बनाउने नीतिको कारणले जर्मनीमा बस्न नसकी संयुक्त राज्य अमेरिका पुगे । 
🠞उनले सन् १९०५ मा 'सापेक्षताको सिद्धान्त' को प्रतिपादन गरी भौतिकशास्त्रमा क्रान्ति ल्याए । 
🠞सन् १९०७ मा उनले तापको ठोस पदार्थहरूको विशिष्ट उष्माहरूबारे अत्यन्तै महत्त्वपूर्ण अध्ययन गरी व्याख्या गरे । 
🠞सन् १९२१ मा फोटो इलेक्ट्रिक इफेक्ट विषयमा महत्त्वपूर्ण व्याख्या गरेवापत उनलाई भौतिकशास्त्रतर्फको नोवेल पुरस्कारद्वारा सम्मानित गरियो। 
🠞यिनले नोवेल पुरस्कारका अतिरिक्त सन् १९२५ मा कोप्ली मेडल, सन् १९२९ मा म्याक्स प्लांक अवार्ड र टाइम पत्रिकाले २० औं शताब्दीको व्यक्तित्व घोषणा गरेको थियो । 

🠞आइन्स्टाइनका प्रमुख लेखन तथा कार्यहरू निम्न छन् :

1.General Relativity and Special Relativity

2.Photo-electric effect

3.Mass Energy Equivalence

4.Quantification of Browning Motion

5.Einstein Field Equation

6.Bose-Einstein Statistics

7.Unified Field Theory

आइन्स्टाइन वैज्ञानिक लेखहरूलाई "The world as I see It' मा संलग्न गरिएको छ।


 Thomas Alva Edison 

🠞 सन् १८४७ मा अमेरिकाको ओहायो राज्यको मिलानमा जन्मेका  थियो । 

🠞मृत्यु ८४ वर्षको उमेरमा सन् १९३१ मा वेस्ट औरज् , New Jersey भएको थियो । 

🠞यिनी आविस्कारक २१०९३ वट।आविष्कारहरू गरी तिनको व्यवसायिक उत्पादन गरी बिक्री गर्ने व्यावसायी पनि थिए । 

🠞यिनको आविष्कारहरूमा ग्रामोफोन, व्याटी,फोनोग्राफ, स्टोरेज, सिनेमेटोग्राफी, इलेक्ट्रिक बल्प, इलेक्ट्रिक भोटिङ मसिन आदि हुन्। 

🠞यिनले मेन्लीपार्कमा प्रयोगशाला स्थापना गरी त्यहाँ अधिकांश आविस्कार गरेकोले यिनलाई 'Wizard of Menlo Park' पनि भनिन्छ ।



 OTTO HAHN



 OTTO HAHN (अटोहान): 

🠞सन् १८७९ मा जर्मनीको फान्कफर्टमा जन्मेका   थियो ।

🠞मृत्यु सन् १९६८ मा गुटेनजेन जर्मनीमा  भएको थियो । 

🠞रेडियो एक्टिभिटी  र रेडियो केमेस्ट्रीमा महत्त्वपूर्ण योगदान गरेका
🠞यिनलाई 'फादर अफ न्यूक्लियर केमेष्ट्री' र 'फाउण्डा अफ एटोमिक एज' पनि भनिन्छ। 

🠞यिनलाई हेभी न्यूक्यियाईहरूलाई टुक्र्याउन सफल भएवापत सन् १९४४ की केमेष्ट्रीतर्फको नोवेल

पुरस्कार प्रदान गरिएको थियो। 

🠞यिनी 'केजर विलियम सोसाइटी' र 'म्याक्स प्लॅक सोसाइटी' मा रही काम गरेका थिए।



Nicolaus Copernicus निकोलस कपर्निकस




निकोलस कपर्निकस (सन् १४७३ -१५४३) : 

🠞 सर्वप्रथम सौरमण्डलको वैज्ञानिक अध्ययन गरी आधुनिक नक्षत्रशास्त्रको स्थापना गर्न पोलिश वैज्ञानिक, सूर्य केन्द्रित सिद्धान्त बिनको महत्त्वपूर्ण उपलब्धि हो

 🠞 पछि केपलर, ग्यालिलियो, न्यूटन आदि वैज्ञानिकले यिनको सिद्धान्तको अनुसरण गरे। 

🠞  यिनी गणितिज्ञ, नक्षत्रविद हुनुका साथै अर्थशास्त्र र चिकित्साशास्त्रमा गहन रुची भएका थिए।

  कणाद महर्षि 




कणाद महर्षि :

🠞  इस्वीको दोस्रो शताब्दीमा प्रभास भन्ने ठाउँ (संभवत नेपालको पाल्पा जिल्ला) मा रहेको अनुमान गरिन्छ । 

🠞 यिनी आचार्य सोम शर्माका शिष्य थिए। मात्राको तहबारे अध्ययन गरेका यिनी हिन्दु जगतका संभवत् विश्वकै पहिला आणविक विज्ञानका विद्वान् मानिन्छन् । 

🠞 यिनले आफूले लेखेको वैशेषिक दर्शन नामको ग्रन्थमा परमाणुको सुक्ष्म अध्ययन गरेका थिए । परमाणुबाट समयको मापन गर्न सकिन्छ भन्ने यिनको निष्कर्ष थियो ।।

  जोहानस गुटेनवर्ग



जोहानस गुटेनवर्ग (सन् १३९२-१४६८) :

 🠞 जर्मनी यान्त्रिक रचनाकार, आविष्कारक तथा मुद्रण गुटेनवर्गले पहिलो पटक प्रिन्टिङ मसिनको निर्माण गरेका थिए। 

🠞 यो प्रेस मसिन मागबमोजिम बिक्रीका लागि समेत उपलब्ध थियो।


  विलियम क्याक्सटन 



विलियम क्याक्सटन (वि.सं. १४२२-१४९१) : 

🠞 ब्रिटिश व्यवसायी, शाही सल्लाहकार, सम्पादक, मुद्रक तथा प्रकाशक । 

🠞 यिनले प्रिन्टिङ प्रेसको प्रारम्भिकरूप बनाई सन् १४७६ मा ब्रिटेनमा पहिलो प्रिन्टिङ प्रेस स्थापना गरेका थिए। 

🠞 यसै प्रेसवाट 'ट्वाइलस एण्ड क्रेसिडा', 'मेर्टा डी आर्थर', 'क्यान्टरवरी टेल्स' आदि प्रकाशन गरेका थिए। 

🠞 क्याक्स्टन प्रकाशनगृहले स्तरीय तथा शुद्ध अङ्ग्रेजी भाषा साहित्यको प्रकाशनमा जोड दिन्थ्यो।



  लियोनार्दो दा भिन्ची 



लियोनार्दो दा भिन्ची (सन् १४५२-१५१९) :

🠞 इटालीका विख्यात चित्रकार। जसले विश्वविख्यात चित्र मोनालिसा बनाएका थिए ।

🠞 यिनी कुशल चित्रकार हुनुका साथै प्यारासुट, पनडुब्बी, युद्धक गाडी, वालिस्टा लगायत प्रहार गर्न सक्ने बन्दुक, सेन्ट्रिफ्युगल पम्प वालवियरिङ र मेकानिक गियर आदि बनाएका थिए।



  मेडम क्यूरी



मेडम क्यूरी : 

🠞यिनको जन्म पोल्याण्डको वार्सामा सन् १८६७ को नोभेम्बरमा  भएको थियो ।

🠞 मृत्यु ६६ वर्षको उमेरमा सन् १९३४ को जुलाईमा फ्रान्सको पार्सी अउ सेभोई भन्ने ठाउँमा भएको थियो । 

🠞पोल्याण्डमा जन्मी फ्रान्समा रही काम गर्ने विश्वविख्यात महिला वैज्ञानिक।

🠞यिनले आफ्ना पति पियरे क्यूरीका साथ रेडियोएक्टिभ तत्त्व 'रेडियो धर्मिता' को आविष्कार गरिन् ।

🠞 यसका लागि उनलाई सन् १९०३ मा. पियरे क्युरी र “रेडियो धर्मिता" (Radio Activity) का प्रतिपादक हेनरी वेकुरेलका साथ संयुक्त रूपमा भौतिकशास्त्र तर्फको नोवेल पुरस्कार दिइयो भने सन् १९११ मा यिनैलाई रसायनतर्फको नोवेल पुरस्कार प्रदान गरियो ।

🠞यिनले पेरिस विश्वविद्यालयमा अध्ययन गरिन् र पछि त्यहीँ नै अध्ययन कार्यमा संलग्न रहिन। 

🠞शोध र अध्ययनका क्षेत्रमा विख्यात वैज्ञानिक तथा अनुसन्धानकर्ता हेनरी वेकुरेल यिनका गुरु तथा गाइड थिए ।

🠞यिनको अध्ययनको क्षेत्र भौतिकशास्त्र र रसायनशास्त्र हो भने प्रमुख अनुसन्धान रेडियोएक्टिभिटी, पोलोनियम र रेडियम हुन्  

🠞पोलानियम यिनको माइतीदेश पोल्याण्डको आधारमा नामकरण  गरिएको हो । 

🠞मारिया क्लोदोवस्का यिनको बाल्यकालको नाम थियो । 

🠞सोही नामका आधारमा सन् १९३२ मा वार्सा (पोल्याण्ड) मा  मारिया क्लोदोवस्का-क्यूरी इन्स्टिच्यूट अफ अंकोलजी (रेडियम इन्टिच्चूट) स्थापना गरेकी थिइन् । 

🠞यिनका श्रीमान् पियरे क्यूरी विख्यात वैज्ञानिक थिए भने यिनका दुई छोरीहरू इरिन जुलियट क्यूरी र इभा क्यूरी थिए। 

🠞यिनकी जेठी छोरी इरिन र उनका श्रीमान्

🠞फ्रेडरिक जुलियट, दुवैले संयुक्तरूपमा सन् १९३५ मा रसायनशास्त्रतर्फ नोवेल पुरस्कार पाएका थिए।

 Galileo Galilei गेलिलियो गेलिली





गेलिलियो गेलिली :

🠞 यिनको जन्म सन् १५६४ मा पीसा भन्ने ठाउँमा  भएको थियो ।

🠞मृत्यु ७७ वर्षको उमेरमा सन् १७४२ मा टुस्कानी (इयली) भन्ने ठाउँमा भएको थियो । 

🠞यिनी भौतिकशास्त्री, गणितिज्ञ, नक्षत्रशास्त्री, विचारक थिए। यिनले टेलिस्कोपको आविष्कार गर्नुका साथै परावर्तित प्रकाशद्वारा चन्द्रमा चम्किनु, चन्द्रमाको धरातलमा खाल्य खुल्टी हुने असंख्य ताराहरूको संयोगबाट आकाशगङ्गाको निर्माण,

🠞सूर्यमा कालो दाग भएकोबारे खोज गरेका थिए। उनले अन्तरिक्ष विज्ञानको विषयमा अनेकौँ पुस्तकहरूको रचना गरेका थिए।