❖ ताल (Lake)
✰ताल - चारैतिर जमिनले घेरिएको पानीको भागलाई ताल भनिन्छ ।
✰तालका प्रकार -२ (स्वच्छ पानीको ताल र नुनिलो पानीको ताल)
✰स्वच्छ पानीको ताल -
- जुन तालको पानी नुनिलो र धमिलो हुँदैन, त्यसलाई स्वच्छ पानीको ताल भनिन्छ ।
- जुन तालबाट नदी निस्केको हुन्छ, वा पानी निरन्तर रुपमा बगिरहन्छ त्यस्ता तालको पानी स्वच्छ वा सफा हुन्छ।
- यस्तो तालबाट नदी निस्कँदा नुनको भाग पनि बाहिर निस्कन्छ ।कारण पानी नुनिलो हुन पाउँदैन ।
- नेपालको फेवाताल स्वच्छ पानीको ताल हो। उत्तर अमेरिकाको सुपेरियर ताल संसारको सबैभन्दा ठूलो स्वच्छ पानीको ताल हो
✰नुनिलो पानीको ताल -
- जुन तालको पानी नुनिलो भई पिउन योग्य हुँदैन, त्यसलाई नुनिलो पानीको ताल भनिन्छ।
- क्यास्पियन सागर र मृतसागर नुनिलो पानीका ताल हुन्। संसारको सबैभन्दा नुनिलो पानीको ताल मृत सागर हो ।
✰ ताल लोप हुनुका कारणहरू - भूकम्प, घाम, माटो, नदी, बिरुवा, पहिरो, मानव क्रियाकलाप।
❖ तालको निर्माण
✰ भूकम्पबाट बन्ने ताल -
- पृथ्वीमा ठूला ठूला भूकम्प जाँदा सतहमा खाल्डो बन्न पुग्छ र त्यस्ता खाल्डो वर्षा र खोलाको पानी जम्मा भई तालको निर्माण हुन्छ ।
- रारा ताल, तिलिचो ताल यसरी नै बनेका तालहरू हुन् ।
✰ दरार बेंसी ताल -
- भूकम्पले गर्दा धरातलको कुनै भाग धसिन गई पानी भरियो भने दरार बेंसी ताल बन्छ। मृत सागर, बैकाल ताल, अफ्रिकाको न्यासाताल र ट्याङगन्यिका तालहरूलाई दरार बेंसी तालको उदाहरणका हुन् ।
✰ हिमाली ताल -
- हिमनदीले ठूला ठूला चयनहरू उप्काएर लग्दा सतहमा खाल्डाखुल्डी बन्न पुग्छ र पानी जम्मा भई हिमानी तालको निर्माण हुन्छ। दोलखा जिल्लामा रहेको च्छोरोल्पा यसको उदाहरण हो।
✰ हिमोढ ताल -
- हिमनदीले बगाएर ल्याएको हिमोढ कुनै ठाउँमा गएर जम्मा हुन्छ र नदीलाई रोकिदिन्छ। यस्ता तालहरू फिनल्याण्डमा छन् ।
✰ केटर ताल -
- मृत ज्वालामुखीको केटरमा वर्षाको पानी जम्मा भई बन्ने ताललाई क्रेटर ताल भनिन्छ।
✰ ज्वालामुखी ताल -
- ज्वालामुखी विस्फोटन हुँदा निस्केको लाभा नदीको बाटोमा जम्मा भयो भने नदीको प्रवाह रोकिन्छ। इथोपियामा पाइने तालहरू यस्तै किसिमका तालहरू हुन् ।
✰ उपताल वा साना ताल -
- समुद्रको छालले ल्याएको बालुवा, झारपात आदि खाडीको साँगुरो मुखमा थुप्रिन गयो भने पानी जम्मा भई साना ताल वा उपताल वन्छन्। उदाहरण भारतको चिल्का ताल
✰ बयलजुरे ताल -
- मैदानी अवस्थामा बाढी आएको बेला घुमाउरो मार्गलाई छोडेर नयाँ मार्ग पानी थुनिएर निर्माण हुने ताल नै बयलजुरे ताल हुन्।
- उदाहरणका लागि मिसिसिपी वैसीका तालहरूलाई लिन सकिन्छ।
- बनाई बग्दा पुरानो मार्गमा तालहरूलाई लिन सकिन्छ।
✰ त्रिकोण ताल -
- दुई ओटा हिमनदी आपसमा मिल्न गयो भने ती दुईका बीचमा पानी थुनिएर त्रिकोण ताल निर्माण हुन्छ।
- उदाहरणका लागि स्विटजरल्यान्डका केही तालहरूलाई लिन सकिन्छ ।
✰ घोलन ताल -
- चुन ढुङ्गाले बनेको धरातलमा पानीले चुन गलाएर लग्दा भित्री भाग खोको भई माथिको जमिन तालहरू यसरी नै निर्माण भएका छन्।
- धसिन जान्छ। यसरी बनेको खाल्डामा पानी जम्मा भई त्यहाँ घोलन ताल बन्छ। आयरल्यान्ड केही तालहरूलाई लिन सकिन्छ ।